“Zorgvilla”: liever een eerlijk rendement dan een vals media-narratief
Wanneer er ergens ouderen onder “erbarmelijke omstandigheden” in een tochtig pand woont, staat een aantal landelijke dagbladen direct klaar met vetgedrukte koppen. Vooral schandalen bij zogenaamde “private woonzorgvoorzieningen” worden graag breed uitgemeten, waarbij de discussie direct wordt versmald tot een ideologische strijd: rijk versus arm, publiek versus privaat, en commercie versus maatschappelijk belang.
Deze polariserende reflex is even voorspelbaar als kortzichtig. Het verhult namelijk een gezonde, fundamentele ontwikkeling: de woningmarkt voor de ouderenzorg past zich eindelijk aan de veranderende vraag aan. De tijd van one-size-fits-all is allang voorbij. Mensen willen kunnen kiezen, en dat leidt onvermijdelijk tot meer diversiteit in het aanbod.
Stemmen met de voeten
Dit is een vorm van journalistiek die ook voorbijgaat aan simpele principes van marktmechanismes. Locaties die louter drijven op gebakken lucht en winstbejag ten koste van de bewoners zijn geen lang leven beschoren. Mensen stemmen immers met hun voeten: een slecht onderhouden en gerunde zorglocatie staat in een mum van tijd leeg, zeker als er steeds meer te kiezen valt. Juist door meer diversiteit in aanbod ontstaat er een gezond evenwicht. De goede voorbeelden, waar kwaliteit en menselijkheid de boventoon voeren, verdienen eigenlijk meer publiciteit dan de excessen waar redacties zo van smullen.
“Zorgvilla” is geen toverwoord voor snelle winst
Toch is de kritiek niet altijd uit de lucht gegrepen. De term “zorgvilla” klinkt menig ontwikkelaar als muziek in de oren. Het recept lijkt simpel: neem een oud politiebureau, een statige pastorie of een vervallen klooster, plak er het label “zorg” op, en de waarde schiet omhoog.
Het idee dat je van elk stenen karkas met een paar kunstgrepen een volwaardig woongebouw met zorg kunt maken dat je voor de hoofdprijs verhuurt, is een gevaarlijke misvatting. De bewoner moet het fundament zijn, niet de sluitpost van de exploitatie. Als ondernemer en zorgbestuurder heb ik geleerd dat je alleen succesvol bent als de zorgvisie leidend is voor de stenen, niet andersom.
Passende zorg in elk woonmilieu
Mijn belangrijkste les? Goede ouderenzorg heeft niets te maken met de tegenstelling tussen rijk en arm die de media zo graag opzoeken. Waar het werkelijk om gaat, is het bieden van passende zorg in alle woonmilieus. Of het nu gaat om een kleinschalige setting in een oude volksbuurt, een wooninitiatief voor ouderen in een VINEX-wijk of een zorgresidentie in het groen. Kwaliteit wordt bepaald door de naadloze aansluiting tussen leefomgeving en zorgverlening.
Vraaggestuurde zorg betekent ook dat het aanbod in het duurdere segment logischerwijs groeit. Ruim 60% van de Nederlandse 65-plussers heeft een vermogen van meer dan een ton. Dit baseer ik op CBS-cijfers. Uit deze statistieken blijkt ook dat bijna een kwart van deze mensen zelfs een vermogen heeft van meer dan vijf ton. Waarom zouden zij dat vermogen , veelal opgebouwd door bezit eigen huis, niet mogen besteden aan hun eigen oudedagsvoorziening op een plek die past bij hun woonwensen? Dat is geen “maatschappelijke kloof”, dat is het recht op zelfbeschikking.
Nuance boven sensatie
Stop de jacht op het snelle schandaal en kies voor de echte oplossing. Onze ouderenzorg heeft geen behoefte aan polarisatie, maar aan ondernemerskracht. Natuurlijk, schandalen trekken clicks en doen het goed onder bepaalde lezersgroepen. Maar de simplistische reflex om elke ondernemer in de zorg als “zakkenvuller” neer te zetten, doet de werkelijkheid geweld aan. Het narratief dat rendement op wonen met zorg niet deugt, doet de sector tekort en staat noodzakelijke vernieuwing in de weg.
Bijvoorbeeld bij de complexe transformatie van een rijksmonument tot zorgwoningen is een gezond rendement geen ‘smerig extraatje’, maar de onmisbare motor voor kwaliteit. Zonder commerciële slagkracht blijven deze broodnodige projecten op de tekentafel liggen. Maatschappelijk belang en winstgevendheid gaan uitstekend hand in hand. De ondernemer die de zorg als vertrekpunt kiest, is een essentiële partner in onze publieke zaak. Durf dat verhaal als media eens te vertellen. Want wie de sector écht vooruit wil helpen, kiest voor nuance boven sensatie.
Regelmatig schrijf ik op Zorgvastgoed.nl columns over de spanning tussen zorg, vastgoed en de menselijke maat. Want de stenen staan er wel, maar de visie kan nog wel wat specie gebruiken.